Maak je klaar voor de Tweede Acte, dat was de oproep die afgelopen week door onder andere de Franse Gele Hesjes-beweging werd gedeeld. Na een indrukwekkende demonstratie op 17 oktober, waarbij meer dan 250.000 mensen door de straten van Parijs trokken, riepen studenten, vakbonden en andere maatschappelijke organisaties op om op 24 oktober weer te protesteren tegen de regering van Macron. Kevin, een Nederlandse kameraad die ter plekke is, vertelt wat hij ziet.
Rustig
Om 11:00 uur ’s ochtends is het in het centrum van Parijs nog rustig. “Ik loop rond de Notre Dame,” vertelt Kevin, “en daar zijn mensen vooral de tourist aan het uithangen. Wel hebben veel winkels houten planken voor hun ruiten getimmerd. En er is overal politie.” Agenten met borstplaten, beenbeschermers en knuppels staan in groepjes op de straathoeken. Door de brede Parijse straten rijden de blauwe, witte en grijze politiebussen als in een file zover je kunt zien. Ook Franse militairen zijn ingezet om de politie te ondersteunen.
De Parijse politie heeft sinds donderdag alle straatbijeenkomsten in het centrum van de hoofdstad verboden. Tussen 8.00 uur ’s ochtends en 20.00 uur ’s avonds mag je nu niet zomaar demonstreren. De enige uitzondering is als een demonstratie georganiseerd is door een erkende vakbond, dat heeft de Franse president Macron bepaald.
Momentum met andere route
De demonstratie vandaag is dan ook georganiseerd door de vakbonden. Met een beginpunt iets ten zuiden van het centrum begint de demonstratie in de loop van de middag momentum te krijgen. Rond 16:00 uur trekt een groep van vele duizenden mensen langs Port d’Italie, iets ten zuiden van het Parijse stadshart.
De route die voor de mars is aangewezen ligt vandaag anders dan vorige week. Door de demonstratie ten zuiden van het centrum te houden hoopt de politie dat betogers wegblijven bij Place de la République en Place de la Bastille, waar afgelopen weekend de politie demonstranten met veel geweld insloot en deze vervolgens terug begonnen te vechten.
Er zijn veel studenten en scholieren, maar ook oudere mensen en kinderen. Mensen houden zelfgemaakte borden in de lucht, of zwaaien met vakbondsvlaggen. Ook Palestijnse vlaggen zie je regelmatig. Meerdere mensen klimmen op een bushalte, om vanaf daar een goed zicht te hebben op de massa. Op het hoogtepunt lopen er meer dan honderdduizend mensen mee, zo schat de politie na afloop. De vakbonden spreken van het dubbele.
Het valt Kevin op dat de groep demonstranten echt vastberaden is om door te gaan. Ze maken een “ongeorganiseerde georganiseerde” indruk, een chaotische verzameling van mensen die toch goed weten wat ze doen. “De politie staat er wel, maar mensen lopen er gewoon langs heen. Iedereen heeft schijt aan ze, lijkt het wel,” zegt Kevin “Best wel vet.”
Wel heeft de politie zijstraten afgezet met bussen, waardoor je daar moeilijk langs kunt. En overal op de stoep zie je ook nog mensen lopen die heel ergens anders mee bezig zijn, en nieuwsgierig blijven staan kijken. Veel voorbijgangers steunen de demonstrantie met applaus en positieve reacties.
Als Kevin over een brug loopt en met zijn telefoon bezig is wordt er van achteren aan z’n capuchon getrokken. In een reflex draait hij zich om en ziet dat het maar een stel jongens is. Zij horen duidelijk bij de demonstratie. De jongens schrikken zelf ook een beetje als ze Kevin zien, want ze zien dat ook hij één van hun is. “Désolé!” Ze dachten dat hij een politieagent was, leggen ze met veel excuses uit.
‘Macron voert oorlog tegen ons’
Rond 18:00 uur is de grote mars afgelopen en is het asfalt van Parijs nat van de regen. Mensen lopen nog altijd in groepen door de straten, veel gekleed in het zwart. Met capuchons op en paraplus in de lucht te zingen ze: Macron nous fait la guerre, et sa police aussi, mais on reste déters pour bloquer le pays ! (Macron voert oorlog tegen ons, en zijn politie ook, maar we blijven vastbesloten om het land lam te leggen!), gevolgd door Tahya, Tahya Falastin (Leve, leve Palestina).
Een half uur later hoort Kevin een flashbang-granaat vlakbij zich ontploffen. Ook is er ineens traangas. De politie begint de demonstratie in te sluiten. De demonstranten lopen op dat moment bij Cours de Vincennes in het oosten van de binnenstad. Er zijn meer knallen. Onrustig beginnen mensen met elkaar te praten over wat ze nu moeten doen. In de lucht klinkt de motor van een helikopter die boven de menigte cirkelt.
Een enkele demonstrant was goed voorbereid en heeft een masker opgezet om zich te beschermen tegen de wolken traangas. Voor de groep waarin Kevin loopt wordt de situatie onveilig. Net op tijd weten ze door de afzetting van de politie te komen. Niet veel later zal de demonstratie uiteenvallen en trekken mensen naar elders.
Solidariteit
“Wat we kunnen leren van de kameraden in Frankrijk is de solidariteit,” zegt Kevin achteraf. “De vakbonden hadden alles deze keer georganiseerd en aangekondigd, zodat jongeren toch gewoon massaal de straat op konden. Macron kreeg zijn zin niet, juist omdat de vakbonden solidair waren met de scholieren en jongeren. Dat kunnen we echt gebruiken in Nederland. Solidariteit binnen de beweging zonder elkaar af te vallen, zonder elkaars tactieken te criminaliseren.”
“Oh ja,” voegt Kevin lachend toe. “En in Frankrijk zijn ze best heftig. Overal zie je graffiti tegen het systeem. Ook over Macron zelf, dat de guillotine op hem wacht.”
