In Frankrijk protesteren scholieren en studenten massaal. Ze gaan de straat op tegen de bezuinigingen op het onderwijs en de slechte staat van veel Franse scholen. Onderhand groeit de beweging dagelijks, met nu ook studenten uit het hoger onderwijs en meerdere vakbonden die meedoen. Het lijkt een algemene strijd te worden die verbetering eist en een fatsoenlijke en veilige toekomst voor jongeren. Voor dinsdag 6 oktober is een grote actiedag aangekondigd, waaraan vele tienduizenden scholieren en studenten zullen deelnemen.
Politiegeweld
De demonstraties zijn op brute wijze neergeslagen door politie. Gisteren nog verloor een 15-jarige scholier een hand nadat hij een projectiel had opgeraapt dat door politie was afgeschoten. Als een traangasgranaat wordt afgeschoten richting een groep, dan is het een veelvoorkomende reflex om mensen te beschermen en het ding zo snel mogelijk de groep uit te gooien.
De socialistische partij van Jean-Luc Mélenchon, de LFI, steunt te demonstraties publiekelijk. Mélenchon kan daardoor op veel kritiek rekenen van de rechtse partijen. Zoals Lindsey German van het Britse tijdschrift Counterfire opmerkt, in de aanloop naar de presidentsverkiezingen volgend voorjaar, waar Mélenchon het opneemt tegen de fascistische Marine Le Pen, vormen de scholierenprotesten een enorm klassenvraagstuk waarvan de uitkomst de toekomstige politiek kan bepalen.
900 scholen geblokkeerd
K., een student van de Ecole Normale Superieure in Parijs, vertelde eergisteren in een online bijeenkomst over wat hij had meegemaakt. Ook een kameraad van Zaans Verzet was bij deze bijeenkomst aanwezig.
De beweging begon op maandag (28 september) op verschillende middelbare scholen in Val-de-Marne, een van de drie kleine departementen in Île-de-France die een ring rond Parijs vormen, bekend als de Petite Couronne (“binnenring”). Middelbare scholieren protesteerden tegen de slechte onderwijsomstandigheden en de ongelijke verdeling van de middelen. De volgende dag was er een nationale mobilisatiedag ter ondersteuning van de publieke diensten, geïnitieerd door de brandweer, en veel middelbare scholieren in het hele land besloten zich bij de scholieren in Val-de-Marne aan te sluiten door blokkades te organiseren – ongeveer 400 van de 3700 middelbare scholen in Frankrijk werden geblokkeerd. De beweging groeide gestaag en op dinsdag waren er ongeveer 900 middelbare scholen geblokkeerd.
Vervolgens sloten ook universiteitsstudenten zich aan bij de mobilisatie, zegt K., en ze blokkeerden 40 campussen uit solidariteit met de middelbare scholieren, en om te protesteren tegen politiegeweld.
Een verslag van het politiegeweld kwam van C., een student in Nanterre:
De afgelopen week zijn meer dan 5.000 middelbare scholieren in de leeftijd van 13 tot 18 jaar gearresteerd, waarvan 80 procent minderjarig is. Er zijn al meldingen binnengekomen van ongeveer 170 leerlingen die door de politie ernstig gewond zijn geraakt. Een middelbare scholier verloor het zicht in zijn rechteroog na een voltreffer van een rubberen kogel. Een andere leerling liep een dubbele kaakfractuur op en verloor zijn tanden nadat hij van dichtbij, op minder dan 3 meter afstand, door een rubberen kogel was geraakt. Een agent in burger arresteerde een middelbare scholier bij een rivier en hield vervolgens zijn hoofd onder water. Er zijn gevallen van verstikking tijdens arrestaties gemeld, bijvoorbeeld bij een 14-jarig meisje dat geen adem meer kon halen.
Onvrede over militarisering
De scholieren zijn ook woedend over de groeiende militarisatie van Frankrijk. Het geld dat voor onderwijs zou moeten worden gebruikt wordt in Frankrijk, net als in Nederland, steeds meer gereserveerd voor de wapenindustrie. Daarnaast zien de studenten dat de uitholling van het onderwijs in vooral de armere delen van het land scholieren het leger in drukt. Zoals K. dit beschrijft:
Dit is nauw verbonden met de kwestie van militarisering, aangezien leerlingen zonder enige ambitie onder druk worden gezet om zich aan te sluiten bij een speciale defensieopleiding of zelfs het leger in te gaan. De PISA 2025-resultaten stellen de overheid in staat om jonge leerlingen te vertellen dat ze een slechte opleiding hebben, dat ze geen beurs krijgen voor een opleiding in het kader van het Parcoursup-programma, en dat zelfs met goede cijfers de enige optie voor hen is om het leger in te gaan.
Een reactie
De dreiging om jongeren in te zetten voor oorlogshandelingen wordt steeds groter. Ondertussen wordt voor hen een goede toekomst steeds moeilijker gemaakt door bezuinigingen op onderwijs en sociale zaken. In Frankrijk voert de politicus Melenchon actie daartegen. In Nederland blijft het echter nog relatief stil.